Sosyal ağ sağlayıcıların 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmasını yasaklayan, 15-18 yaş grubuna ise özel güvenlik ve gizlilik kuralları getiren yönetmelik yayımlandı. Yeni düzenlemeyle sosyal medya hesaplarında e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması zorunlu hale gelirken, çocukların kişisel verilerinin korunması ve ebeveyn denetimi konusunda sosyal ağ sağlayıcılara yeni yükümlülükler getirildi.
10 Ekim 2026 tarihli 33396 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek.
5651 sayılı Kanun’un ek 4. maddesine dayanılarak hazırlanan Yönetmelik, Türkiye’den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcıları kapsıyor. Düzenleme, çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin yaş sınırının yanı sıra içerik sunumu, reklamlar, algoritmalar, hesap güvenliği, ebeveyn kontrolü ve itiraz mekanizmalarına ilişkin kurallar getiriyor.
15 yaşından küçük çocuklar sosyal medya kullanamayacak
Yönetmeliğe göre sosyal ağ sağlayıcılar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Hesap oluşturulması sırasında yaş doğrulaması yapılması zorunlu olacak ve 15 yaşından küçük olduğu belirlenen kullanıcıların hesap açma talepleri reddedilecek.
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış çocuklar ise sosyal ağ hizmetlerinden yaşlarına ve gelişim düzeylerine uygun olarak düzenlenmiş hesaplar üzerinden yararlanabilecek.
Mevcut hesaplar da yeni düzenlemeye tabi olacak. Sosyal ağ sağlayıcılar, daha önce açılmış ve yaş doğrulama belirteciyle doğrulanmamış hesaplar için 31 Mart 2027’ye kadar en az bir kez yaş doğrulaması yapmak zorunda olacak. Bu süreçte 15 yaşından küçük olduğu tespit edilen kullanıcıların hesapları bilgilendirme yapılarak kapatılacak. Hesaplara ilişkin veriler, itiraz süreci işletilmemişse gecikmeksizin, itiraz edilmişse başvuru sonuçlandıktan sonra silinecek.
Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak
Yeni düzenlemeyle sosyal medya platformlarında yaş doğrulaması e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak yaş doğrulama belirteciyle gerçekleştirilecek.
Kullanıcı, e-Devlet üzerinden kimliğini doğrulayarak oluşturduğu belirteci sosyal medya platformuna yükleyecek. Platform ise belirtecin doğruluğunu kontrol ederek kullanıcının hangi yaş grubunda bulunduğunu belirleyecek.
Belirteçte kullanıcının yalnızca 15 ve 18 yaş sınırlarını aşıp aşmadığı bilgisi yer alacak. İsim, kullanıcı adı veya kişiyi belirlenebilir kılan başka kişisel bilgiler sosyal ağ sağlayıcıyla paylaşılmayacak.
Yönetmelik, yaş doğrulama sistemlerinde kişisel verilerin korunmasını temel ilke olarak kabul ediyor. Sosyal ağ sağlayıcılar, doğrulama belirtecini yaş tespiti dışında başka amaçlarla kullanamayacak.
Çocuk hesapları gizli olacak, canlı yayın ve kişiselleştirilmiş reklam yasaklanacak
15-18 yaş grubundaki çocuklara sunulacak sosyal medya hizmetleri, yetişkinlere sunulan hizmetlerden farklı kurallara tabi olacak.
Bu kapsamda çocukların hesapları varsayılan olarak gizli tutulacak ve kamuya açık hesap seçeneği sunulamayacak. Çocukların takipçi ve takip ettikleri hesapların bilgileri diğer kullanıcılar tarafından görüntülenemeyecek.
Çocuk hesaplarına yalnızca çocuğun takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek ve mesajlarda okundu bilgisi bulunmayacak. Ayrıca canlı yayın açma özelliği kullanılamayacak.
Yönetmelik, çocukların sosyal medya kullanımını artırabilecek bazı platform özelliklerini de sınırlandırıyor:
• Bağımlılık geliştirme etkisi doğurabilecek hizmetler sunulamayacak.
• Görsel içeriklerin kaydırma, tıklama veya kendiliğinden ardışık olarak gösterilmesine dayanan arayüzler kullanılamayacak.
• Çocuk hesapları başka kullanıcılara, diğer kullanıcı hesapları da çocuklara takip önerisi olarak gösterilemeyecek.
• Çocuk hesapları telefon rehberleri, kişi listeleri ve diğer platformlardaki bağlantılarla senkronize edilemeyecek.
• Çocukların profil fotoğrafları ve paylaşımlarının ekran görüntüsünün alınmasını önlemeye yönelik teknik tedbirler uygulanacak.
• Çocukların davranışlarına göre profil oluşturulamayacak ve kişisel verileri kişiselleştirilmiş ticari reklamlar için kullanılamayacak.
• Sosyal ağ sağlayıcılar ayrıca çocukların gelişimine zarar verebilecek içeriklere maruz kalmasını azaltmak amacıyla içerik filtreleme ve öneri sistemlerini düzenlemekle yükümlü olacak.
Ebeveynlere sosyal medya kullanımını denetleme imkanı
Yönetmelik, sosyal ağ sağlayıcılara ebeveyn kontrol araçları sunma zorunluluğu da getiriyor.
Anne, baba veya çocuk hakkında yasal karar verme yetkisi bulunan kişiler, bu araçlar aracılığıyla çocukların hesap ve özellik ayarlarını kontrol edebilecek. Sosyal medya kullanım süresini izleyebilecek, süre sınırı belirleyebilecek ve satın alma, ücretli üyelik gibi işlemleri onaya bağlayabilecek. Harcama limiti belirlenmesi ve konum paylaşımının yönetilmesi de ebeveyn kontrol araçlarının kapsamında bulunacak.
Kontrol araçlarının Türkçe, kolay erişilebilir ve farklı cihazlarda kullanılabilir olması gerekecek. Ebeveyn denetimi etkinleştirildiğinde çocuk bilgilendirilecek.
Bununla birlikte yönetmelik, ebeveyn denetiminin çocuğun mahremiyetini orantısız biçimde ortadan kaldırmaması gerektiğini de düzenliyor. Kontrol araçlarının gözetimden çok iletişim, öğrenme ve güçlendirme ilkelerine dayanması öngörülüyor.
Hesap kapatma ve yaş doğrulama kararlarına itiraz edilebilecek
Sosyal ağ sağlayıcılar, yaş doğrulama sonuçlarına, hesapların askıya alınmasına veya kapatılmasına ve çocuklara yönelik güvenlik tedbirlerine karşı ücretsiz, Türkçe ve erişilebilir başvuru mekanizmaları oluşturmak zorunda olacak.
İtirazlar yalnızca otomatik sistemlerle değerlendirilemeyecek; anlamlı bir insan incelemesinden geçirilecek. Başvuru sonuçlanıncaya kadar ilgili hesabın içerikleri ve kişisel verileri silinemeyecek.
Kullanıcılara ayrıca Siber Güvenlik Başkanlığına şikâyette bulunma ve yargı yoluna başvurma hakları bildirilecek.
Kurallara uymayan sosyal ağ sağlayıcılara yaptırım uygulanacak
Yönetmelikte öngörülen yükümlülüklere aykırı davranan sosyal ağ sağlayıcılar hakkında 5651 sayılı Kanun’un ek 4. maddesindeki ilgili yaptırım hükümleri uygulanacak.
Yaptırım öncesinde sosyal ağ sağlayıcıya aykırılık bildirilecek ve ihlalin niteliğine göre giderilmesi için makul süre tanınacak. Yaptırımın belirlenmesinde ihlalin ağırlığı, süresi, etkilenen çocuk sayısı ve sosyal ağ sağlayıcının uyum çabaları dikkate alınacak.
1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek düzenleme, çocukların sosyal medyaya erişimini yalnızca yaş sınırıyla düzenlemekle kalmıyor; platformların içerik sunma, kullanıcı etkileşimi, reklam ve veri işleme yöntemlerini de çocukların korunması amacıyla yeniden şekillendiriyor. Sosyal ağ sağlayıcıların yeni kurallara uygun teknik altyapıyı oluşturmaları ve mevcut hesaplar bakımından öngörülen yaş doğrulama sürecini 31 Mart 2027’ye kadar tamamlamaları gerekiyor.